Düzce’de fındık hasadı tamamlanırken üreticinin hesabı tutmadı. Aylarca bahçesinde emek veren, gübre, ilaç, bakım, temizleme, işçilik ve hasat giderlerini karşılamak için sezon boyunca bekleyen üretici, ürününü tüccara götürdüğünde karşılaştığı fiyatla adeta şok yaşıyor.

Son günlerde Düzce ve çevresinde 50 randıman kabuklu fındığın serbest piyasadaki fiyatı yaklaşık 140-150 TL bandında seyrediyor. Buna karşılık TMO’nun 2026 sezonu için yüzde 50 sağlam iç fındık esasına göre açıkladığı Levant kalite alım fiyatı 250 TL, Giresun kalite için ise 255 TL olarak uygulanıyor.

ÜRETİCİ: “BU HESAPLA BİZ NASIL AYAKTA KALACAĞIZ?”

Düzceli üreticiler, aradaki fiyat farkının yalnızca bir piyasa farklılığı olmadığını, doğrudan doğruya üreticinin geçim mücadelesini etkilediğini söylüyor.

Üreticilerin aktardığına göre bugün fındığın bahçeye girmesinden hasadın tamamlanmasına kadar geçen süreçte yapılan gübreleme, ilaçlama, bahçe temizliği, işçilik, taşıma ve diğer giderler ciddi rakamlara ulaşmış durumda.

Üretici, “Bir yıl boyunca bunun için çalışıyoruz. Hasat geliyor, ürünümüzü satıyoruz ancak yaptığımız masrafı dahi karşılamakta zorlanıyoruz” diyerek yaşanan tabloya tepki gösteriyor.

Düzce’de daha önce de üreticilerin, TMO fiyatı 250 TL olmasına rağmen tüccarın 160-170 TL seviyelerinde alım yapmasına tepki gösterdiği yerel basına yansımıştı.

“TMO 250 LİRA, NEDEN ÜRETİCİ 140-150 LİRAYA MECBUR BIRAKILIYOR?”

Üreticinin en büyük tepkisi ise TMO ile serbest piyasa arasındaki makasa.

Düzceli üreticiler, devletin açıkladığı fiyat ile serbest piyasadaki fiyat arasında 100 TL’yi aşan fark oluşmasının sorgulanması gerektiğini savunuyor.

Üreticiler, serbest piyasada oluşan fiyatların denetlenmesi ve üreticinin korunması çağrısında bulunurken, piyasadaki bazı alıcıların üreticinin çaresizliğinden yararlandığını ileri sürüyor.

Bu iddialar karşısında yetkililerin piyasanın nasıl oluştuğu, üreticinin neden TMO fiyatına yakın bir rakam elde edemediği ve aradaki büyük fiyat makasının neden oluştuğu konusunda daha güçlü açıklama yapmasını isteyen üreticilerin tepkisi büyüyor.

“FINDIĞI SATMAYACAĞIZ” TEPKİSİ

Bazı üreticiler ise düşük fiyat karşısında ürünlerini hemen satmak yerine bekletme seçeneğini değerlendiriyor.

Hatta yüksek üretim maliyetleri nedeniyle önümüzdeki sezon fındık bahçelerine aynı şekilde devam edip etmeme konusunda ciddi şekilde düşünen üreticiler bulunuyor.

Üreticilerin bir bölümü, “Bu fiyatlarla üretmenin anlamı yok” derken, bazıları ürününü satmayacağını, bazıları ise fındık üretiminden vazgeçerek başka gelir kaynaklarına yönelmeyi düşündüğünü ifade ediyor.

Bu tablo, yalnızca bir ürünün fiyat tartışması değil; Düzce’de binlerce ailenin geçim kaynağı olan fındık üretiminin geleceği açısından da ciddi bir uyarı olarak değerlendiriliyor.

DÜZCE TÜRKİYE’NİN ÖNEMLİ ÜRETİM MERKEZLERİNDEN

Tarım ve Orman Bakanlığı Düzce İl Müdürlüğü verilerine göre Düzce’de 2025 yılında 631 bin 347 dekar alanda 53 bin 723 ton fındık üretildi ve Düzce Türkiye genelinde 5’inci sırada yer aldı. 2026 yılı rekolte tahmininde ise kent için 102 bin 71 ton üretim öngörüldü.

Ortaya çıkan tablo ise çarpıcı:

Üretim var, emek var, maliyet var… Ancak üretici satış noktasına geldiğinde emeğinin karşılığını alamadığını düşünüyor.

Fındığın Türkiye için stratejik bir tarım ürünü olduğu her yıl vurgulanırken, üreticinin önündeki soru giderek büyüyor:

“Bir yıl boyunca ürettiğimiz fındık, masraflarımızı karşılamıyorsa biz bu üretimi daha ne kadar sürdürebiliriz?”

Düzceli üretici şimdi yetkililerden yalnızca açıklama değil, serbest piyasa ile TMO arasındaki büyük fiyat farkına ilişkin somut adım bekliyor.